Eg smakar for lite søt vin. Når dei dukkar opp er det oftast i samband med større måltid, og då blir det gjerne sånn at fleire vinar først har fått merksemd og gjerne hatt bedøvande effekt på både smaksløkar og konsentrasjon. For å bøte på dette bestemte eg meg for at sunn regulering av impulsar er noko som skjer med andre, og å ha ost som middag. Dette skapte behov for vin eg vanlegvis ikkje drikk så mykje av.
Les meir «Moelleuxfaktor»
Det var ei tid då å opna ei flaske Cornelissen var rulett – på sitt beste var det guddommeleg, men neste flaske kunne smake olivenlake. Eg vart tilbakemeld med varierande grad av bryskhet at produksjonen var blitt mykje meir konsistent, men då hadde nok interessa mi tatt andre retningar, og eg har ikkje tenkt på Cornelissen på ei god stund. Ein lunsj på klassiske Il Carracci i Bologna synte eit vinkart med svært mykje vin frå produsenten – har Frank Cornelissen verkeleg blitt mainstream? Ei einsleg flaske Munjebel frå eigen kjellar måtte testast…
Les meir «Cornelissen på nytt»
–Eg lurer på, tenkjer du nok ofte. –Sciacarello er jo godt som blend saman med meir populistiske drueslag, men kan ho skine heilt åleine? Sidan 1964 har Sant Armettu hatt eit hjarte for dei gløymde drueslaga på Korsika – slik som Rimenese, Genovese, Biancu Ghjentile, Minustellu og Aleaticu – samt lokale Sciacarellu, ei drue som ser ut til genetisk å vera felles med Chiantidrua Mammolo på fastlandet.
Les meir «Flea as the Wind»
I Kallmet – nordvest i Albania – lagar Kallmeti vin av Kallmet, den stadeigne albanske drua med vagt balkansk opphav, men som antakeleg er Kadarka i Ungarn og Gamza i Bulgaria. I 2006 byrja brørne Gjini å laga vin, med mål om å få det beste ut av dei tradisjonelle druene.
Les meir «Kallmet frå Kallmet»
Eg medgjev at eg aldri har fått heilt fot for Muscat-greina i det store vintreet, anten det er overaromatiske austerrikarar, blomstrete franskmenn eller generiske dessertvinar. I alle fall før eg oppdaga Aimilios Andrei – med bakgrunn frå Thymiopoulos og Commando G – som eigentleg var på leit etter høgfjellsplanta Kotsifali på Kreta, men som fant eldgamal Moschato Spinas i staden.
Les meir «Kretiske funksjonar»
Albansk vin har lange tradisjonar, med historikk attende til bronsealderen, minst. I moderne tid vart landet hardt råka av phylloxera og kollektivisert planøkonomi, men er forsiktig på veg opp att. I Berat har familien Nurellari haldt det gåande sidan 1920, og har dei siste åra investert stort i nye lokale, der dei satsar stort sett på lokale drueslag.
Les meir «Vin for alle og Enver»
Det går stort sett pynteleg for seg i den litle andedammen vår. Når krusingar blir til bølgjer gjeld det som oftast rimelege vinar som får overraskande høg poengsum – hallo, Next Vintage – eller fyrtårn som får slakt. Akkurat no er Latour i krysselden, der 2016 har fått juling fleire stader. For dei av oss som yttarst sjeldan drikk vin til over 7500,- vart det for freistande då Testamatta 2018 – ein vin som visstnok hadde fått 100 poeng ein stad – vart tilgjengeleg til 750 kroner…
Les meir «Bibi or not to be»
Nestarec x Krasna Hora Pinot Blanc Connection Vinmonopolet Moravia, Tsjekkia. 100 % Pinot Blanc frå 2022 og 2024, økologisk sertifisert og sånn. Samarbeid mellom Krásná Hora og Milan Nestarec – initiert av deira felles norske importør – der førstnemnde bidrar med biodynamisk dyrka druer frå 2024, medan Nestarec kjem med fatlagra 2022. Håvard utforskar Pinot Blanc HER Gule plommer og ditto eple, sumarleg blomstereng … Les meir Pinot Blanc Connection
Vi kan ropa mot skyene så mykje vi vil, men vintrendane er nådelause – neste generasjon vil ha vinen sin lettare og lysare – og kanskje også utan alkohol. Enn så lenge har det vore ei etablert sanning at alkoholfri vin har vore stusselege greier, uansett om helse, livsstil, eller frykt for dagen derpå har vore motivasjonen. Små dytt har dei siste åra kome frå mellom anna København og Austlandet – der utgangspunktet har vore te, Leitz har lansert sine avalkoholiserte vinar, medan dei fleste siderprodusentane har eplemost i porteføljen. Frå Trøndelag kjem ein ny spelar i Miris Blend, som ikkje berre lagar avalkoholisert vin, men som prisar det som det skulle vera The Real Thing. Kan dei yppa seg i selskapet?
Les meir «Miris Blend»
-Velkommen tilbake, Jan Tore. Sidan sist terapitime skulle du øve på å ikkje kjøpe naturvin til 500 kroner. Korleis har det gått?
-KJEMPEFINT!
-Når du er så entusiastisk så veit eg du skjuler noko. Kva har du kjøpt? Bianchetta Trevigiana?
-Eg har kjøpt Merlot.
-Ikkje verst. Tradisjonell drue og greier.
-Til 750 kroner.
-Jojo. Det kostar vel såpass for ein god Bordeaux.
-Frå Brasil…
-…
-…
Ting går ikkje alltid som tenkt. I den kalde 2009-vinteren stoppa fermenteringa i det som skulle bli årgangens Xinomavro-rosé, og den halvgjæra vinen vart etterlatt på botnfallet i seks år. I 2015 tilsette Thymiopoulos litt nyplukka Malagousia for å restarta fermenteringa og helte miksen i eikefat. Etter fem nye år vart resultatet flaska i 2020, og i 2024 lagt ut for sal som ein slags oransje kvitvin.
Røft og ulendt terreng med forkastingar som ser ut som stivna bølgjer gjer det ikkje enkelt å driva landbruk i Priorat, likevel produserte dei mykje vin – i alle fall fram til phylloxera åt opp det meste, og det vart tryggare å satsa på oliven og nøtter. Likevel – eller kanskje nettopp derfor – produserer dei få som er igjen omtykte vinar, nærast på trass. Mest kjend for raude vinar – berre knappe 15 % av produksjonen er kvitvin. Likevel er dei kvite godt representert i bestillingsutvalet, og ved førre slepp slapp ei flaske inn i basis, og vart tilgjengeleg sjølv på vetlepolet mitt…
Les meir «Kvit Priorat»
Ny musikar med vinportefølje – denne gongen medbrakt WSET 2 og to restaurantar i skjeftet. Fredrik Saroea er mest kjend som frontfigur i Datarock, men har også vore med å starta restaurantane Lysverket og Hoggorm i Bergen. I samarbeid med NonDos lanserer han to musserande frå Fleury, dei biodynamiske pionerane i Champagne, samt etikettdesign frå Sissel Blystad og Magnus Voll Mathiassen.
Eg har i alle år trudd at Wien var den einaste hovudstaden som lagde vin, men det syner seg at også Lisboa dyrkar litt druer innanfor bygrensene. I parsellane hjå agronomi-instituttet på Universitetet i Lisboa går Catarina Moreira og David Picard på slang, før dei lagar vin i ein nedlagt bilverkstad i Belém, vest i byen.
Les meir «Urban Vin»
Porto Santo dukka opp i Atlanterhavet for 14 millionar år sidan, men likevel tok det 13998582 år før øya vart oppdaga og ga livreddande ly for Madeira-oppdagar, og etter kvart 1.º capitão do donatário do Funchal, João Gonçalves Zarco. I takksemd fekk øya namnet sitt.
Les meir «Profetar og piratar»